Wetsvoorstel Frieda Gijbels
"Eiceldonoren verdienen betere bescherming"
Frieda Gijbels dient vandaag in de commissie Gezondheid en Gelijke Kansen een wetsvoorstel in om eiceldonoren beter te beschermen. "Het doneren van eicellen is veel complexer dan de donatie van bloed of zaadcellen", zegt het N-VA-kamerlid.
Filip Ceulemans
De rechten en het welzijn van vrouwelijke donoren evolueerden volgens Frieda Gijbels onvoldoende mee met de snelle technologische vooruitgang in de fertiliteitssector. Daarom dient het kamerlid vandaag een wetsvoorstel bij de commissie in, dat de medische, juridische en psychosociale positie van de eiceldonor aanzienlijk moet versterken.Donatie van eicellen is veel complexer dan donatie van bloed of zaadcellen, wat betekent dat de wetgeving regelmatig moet worden bijgewerkt.
Ethische vragen
"Naast de ethische vragen en het belang van het toekomstige kind, moet de eiceldonor zelf eerst een ingrijpend en intensief medisch traject ondergaan, waaraan steeds bepaalde risico’s verbonden zijn. Vrouwen die eicellen willen doneren, moeten daarom op een volledige, onafhankelijke en transparante wijze worden geïnformeerd én begeleid", zegt Gijbels. "Het traject start met een hormonale stimulatie via injecties gedurende meerdere weken en eindigt met een chirurgische ingreep om de eicellen weg te nemen. Het gaat per definitie om jonge vrouwen, voor wie er altijd een risico bestaat voor hun eigen gezondheid en vruchtbaarheid, zij het beperkt.
Eiceldonoren doen dit meestal uit altruïsme en onderschatten daardoor soms de impact van de medische procedure. "Bovendien kennen donoren de wensouders vaak persoonlijk. Dit brengt automatisch emotionele druk met zich mee en het gevoel dat er aan bepaalde verwachtingen moet worden voldaan. In zulke situatie is het soms erg moeilijk om te beslissen niet met het traject te starten of om ermee te stoppen. Het is vaak niet vanzelfsprekend om zelfs te praten over de mogelijke problemen die een eiceldonor tijdens of na het traject kan ervaren.”
Schaarse donoren
Omdat donoren schaars zijn, is het voor de fertiliteitscentra belangrijk dat vrouwen die in het traject zitten, de behandeling niet stopzetten. Daarom dringt een aparte en versterkte procedure zich op voor eiceldonatie. "Transparantie, geïnformeerde toestemming, nazorg en het vermijden van commerciële en emotionele druk zijn hierbij de fundamentele voorwaarden voor een ethisch verantwoorde eiceldonatie."
"België behoort medisch tot de wereldtop, maar de structurele bescherming van vrouwelijke donoren blijft achter", stelt het kamerlid vast. "Dat moet beter. Mijn wetsvoorstel voorziet onder andere een verplicht en onafhankelijk medisch opvolgingssysteem, duidelijke regels rond kostenvergoeding en schadeloosstelling bij complicaties, versterkte psychosociale begeleiding ook na de donatie en strengere controle op mogelijke belangenvermenging binnen fertiliteitscentra."