RIZIV: resultaat 250,3 miljoen euro overgewaardeerd, Kathleen Depoorter vraagt actieplan
De rekeningen van het RIZIV voor 2022 vertonen ernstige tekortkomingen, volgens de bevindingen van het Rekenhof die Kathleen Depoorter (N-VA) aanhaalt. Het parlementslid vraagt Frank Vandenbroucke om een actieplan.
In het kort
Volgens de bevindingen van het Rekenhof die Kathleen Depoorter aanhaalt, is het boekhoudkundige resultaat van het RIZIV voor 2022 250,3 miljoen euro te hoog ingeschat.
De beschikbare gegevens laten niet toe om de 1,3 miljard euro aan ‘refunds’ in verband met de vertrouwelijke geneesmiddelenovereenkomsten naar behoren te controleren.
Nu wordt aangekondigd dat 183,1 miljoen euro van de voor 2026 geplande besparingen niet kan worden gerealiseerd, vraagt het parlementslid om een actieplan en parlementaire opvolging.
De jaarrekeningen 2022 van het RIZIV geven geen getrouw beeld van het vermogen, de financiële situatie en de resultaten van de instelling: dat is de vaststelling van het Rekenhof in zijn 183e Boek over de Sociale Zekerheid, waarnaar Kathleen Depoorter (N-VA) verwijst in een persbericht. Het boekhoudkundige resultaat zou 250,3 miljoen euro te hoog zijn ingeschat.
Het federale parlementslid vraagt minister van Volksgezondheid Frank Vandenbroucke om een actieplan met deadlines, aangewezen verantwoordelijken en parlementaire opvolging.
Terugkerende boekhoudkundige tekortkomingen
Het persbericht maakt melding van herhaaldelijke tekortkomingen in de financiële rapportering van het RIZIV. Kathleen Depoorter zegt de minister al meermaals te hebben ondervraagd over de laattijdige indiening van de jaarrekeningen, de boekhoudkundige tekortkomingen en het gebrek aan transparantie van de instelling.
"Het is bijzonder frustrerend om jaar na jaar te moeten vaststellen dat de boekhouding van het RIZIV, dat vandaag een budget van om en bij de 50 miljard euro beheert, niet correct gecontroleerd kan worden door het Rekenhof", legt het parlementslid uit in haar persbericht.
Ze plaatst deze problemen tegenover de verplichtingen die aan zorgverleners worden opgelegd: registratie van prestaties, naleving van budgetten en transparantie van managementvennootschappen. Ze vraagt dat de overheid aan dezelfde eisen voldoet.
De ‘refunds’ voor geneesmiddelen ter discussie
Een van de aangehaalde punten betreft de terugbetalingen, of ‘refunds’, die voortvloeien uit de vertrouwelijke overeenkomsten voor geneesmiddelen. Voor 2022 is een bedrag van ongeveer 1,3 miljard euro ingeschreven. Volgens het persbericht beschikt het Rekenhof niet over voldoende gegevens om deze bedragen naar behoren te controleren.
‘Wie miljarden beheert, moet rekenschap afleggen. Dat vragen we van elke zorgverlener en elke onderneming. Dat mogen we zeker ook van het RIZIV verwachten.’ – Kathleen Depoorter
Kathleen Depoorter vindt deze situatie bijzonder zorgwekkend. Ze hekelt ook terugkerende boekhoudkundige problemen met betrekking tot internationale overeenkomsten en de daarmee samenhangende schulden en vorderingen.
Het N-VA-parlementslid licht niet toe wat de onregelmatigheden precies zijn, noch wat de oorzaak is van de te hoge inschatting van het resultaat voor 2022.
Besparingen voor 2026 die niet kunnen worden gerealiseerd
Deze kritiek komt er in een context van budgettaire beperkingen voor de gezondheidszorg. Volgens het parlementslid verwacht het RIZIV dat 183,1 miljoen euro van de voor 2026 geplande besparingen van 737,1 miljoen euro niet kan worden gerealiseerd.
Kathleen Depoorter zet deze situatie af tegen de budgettaire keuzes waarmee zorgverleners en patiënten worden geconfronteerd, en tegen de verscherping van controles en verantwoordingsvereisten.
"Hoe kunnen we een efficiënt gezondheidsbeleid voeren als de centrale instelling zelf geen betrouwbare financiële cijfers kan voorleggen?", vraagt ze zich af.
Tot slot vraagt ze om concrete maatregelen, en niet alleen om terugkerende vaststellingen en beloften tot verbetering.
Een kritisch verslag
Het Rekenhof controleert elk jaar de rekeningen van de verschillende instellingen van de sociale zekerheid. Het RIZIV is daarin een zwaargewicht, met een jaarbudget van meer dan 46 miljard euro op een totaal van 146,2 miljard voor de volledige Sociale Zekerheid.
Een stijgend budget: in 2025 nam het met bijna 7% toe, voornamelijk als gevolg van de indexering en het stijgende aantal medische verstrekkingen.Het Rekenhof is al jaren bijzonder kritisch over het budgetbeheer van de instelling, die de wettelijke termijnen voor het indienen van de rekeningen niet naleeft. Zo heeft het Rekenhof, terwijl de jaarrekeningen 2024 van de meeste instellingen al zijn gecontroleerd, zich voor het RIZIV moeten beperken tot die van 2022.
Bovendien zijn deze jaarrekeningen "niet opgesteld overeenkomstig het regelgevingskader". Het verslag stelt dat het document "geen getrouw beeld geeft van het vermogen, de financiële situatie en de resultaten". Volgens dat verslag worden inkomsten en uitgaven niet tijdig geboekt en rekent de instelling de lasten en opbrengsten niet correct toe aan het betrokken boekjaar.