Resolutie voor laagdrempelige detectie van hiv via apotheken
Volksvertegenwoordiger Kathleen Depoorter (N-VA) diende bij de Kamer van Volksvertegenwoordigers een voorstel van resolutie in om laagdrempelige detectie van hiv via apotheken mogelijk te maken.
Herman Nys, em. prof. medisch recht KU Leuven
Ondanks het bestaande testaanbod via de huisartsen, de gespecialiseerde centra en de testinitiatieven, blijven er belangrijke drempels voor hiv-testen bestaan, zegt Depoorter.
Stigma en angst voor de sociale gevolgen komen vaak voor: bijna alle mensen met hiv zijn zeer voorzichtig om het iemand te vertellen (85 %) en zijn bezorgd dat anderen het zullen doorvertellen (69 %). De helft denkt dat mensen met hiv worden afgewezen (49 %).
Daarnaast spelen het gebrek aan anonimiteit, de praktische toegankelijkheidsproblemen en de kostprijs hierbij een rol. Er is een duidelijke behoefte aan laagdrempelige, flexibele en discrete testmogelijkheden.
Uit de praktijkervaring blijkt dat met name jongeren, mannen die seks hebben met mannen en personen met een migratieachtergrond vragende partij zijn voor anonieme en gemakkelijk toegankelijke testen. Het huidige aanbod van laagdrempelige testmogelijkheden is in België beperkt en geografisch ongelijk verdeeld.
De apotheken vormen in dit kader een bijzonder waardevolle toegangspoort tot de gezondheidszorg, stelt Depoorter. Zij zijn geografisch goed verspreid, hebben ruime openingsuren, vereisen geen afspraak en genieten een groot vertrouwen bij de bevolking.
Het regeerakkoord erkent deze rol en voorziet in een versterking van de bevoegdheden van de apothekers, onder meer inzake preventie en vroegtijdige detectie van aandoeningen. In België zijn reeds erkende hiv-testen beschikbaar, door in te zetten op testmogelijkheden in de officina kunnen nieuwe doelgroepen bereikt worden
Verzoeken aan de federale regering
Het voorstel van resolutie verzoekt de federale regering:
- de rol van de apothekers te versterken in de preventie en de vroegtijdige detectie van hiv, onder meer door het aanbieden van wetenschappelijk gevalideerde hiv-testen via de apotheek;
- de wet op de uitoefening van de gezondheidszorg beroepen aan te passen zodat de apothekers, mits een opleiding en binnen een duidelijk kader, eenvoudige bloedafnames zoals een vingerprik kunnen uitvoeren in functie van de hiv-screening;
- te voorzien in duidelijke kwaliteitsnormen voor een testaanbod en in een sluitend systeem van doorverwijzing naar de huisarts of de gespecialiseerde zorg bij een reactief testresultaat;
- gerichte strategieën uit te werken voor de risicogroepen, waaronder mannen die seks hebben met mannen, personen met een migratieachtergrond en kwetsbare groepen, met bijzondere aandacht voor de stedelijke gebieden;
- de toegankelijkheid van anonieme en laagdrempelige testmogelijkheden te verbeteren, onder meer via innovatieve kanalen zoals de apotheken;
- deze maatregelen te integreren in het nationale hiv-, soa- en hepatitisbeleid en de samenwerking met relevante actoren zoals Sensoa en Sciensano te versterken;
- uitvoering te geven aan het regeerakkoord door de huisartsen toe te laten om het eerste voorschrift van PrEP te verstrekken en zo de toegankelijkheid ervan te verbeteren;
- de impact van deze maatregelen systematisch te monitoren, met bijzondere aandacht voor het aantal diagnoses, het testgedrag en het bereik van kwetsbare doelgroepen.
