Verenigd Koninkrijk op weg naar rookvrije generatie
Het Verenigd Koninkrijk staat op het punt een historische stap te zetten in de strijd tegen roken. Met een geleidelijke verhoging van de minimumleeftijd wil de regering sigaretten stap voor stap uitfaseren voor toekomstige generaties.
Roken blijft nog altijd een van de grootste bedreigingen voor de volksgezondheid. Volgens recente cijfers van de WHO, is tabak verantwoordelijk voor 15 procent van alle nieuwe gevallen van kanker. In België rookt ongeveer 19 procent van de bevolking en hoewel dat cijfer de laatste jaren licht daalt, blijft tabaksverslaving een hardnekkig probleem.
Om het stopproces onder rokers op gang te brengen, zijn er verschillende manieren van aanpak. Misschien een van de meest rigoureuze is die van het Verenigd Koninkrijk, waar vorig jaar een ruime meerderheid van het Lagerhuis de 'Tobacco and Vapes Bill' goedkeurde. Met die wettekst hoopt de regering op termijn een volledige ban op sigaretten door te voeren door de leeftijdsgrens waarop je er tabaksproducten kan kopen elk jaar te verhogen. Als de ban wordt ingevoerd, kan in de praktijk niemand die geboren is na 1 januari 2009 ooit nog sigaretten kopen, zelfs niet als ze meerderjarig zijn.
"Dit heeft het potentieel om roken bij jonge mensen al in 2040 bijna volledig uit te doven", aldus voormalig premier Rishi Sunak in 2023 bij de bekendmaking van de plannen. De wettekst moet nu enkel nog worden behandeld door het Hogerhuis (House of Lords). Als ook zij instemmen, treedt de wet op 1 januari 2027 in werking, waarmee het Verenigd Koninkrijk een van de strengste antirookmaatregelen ter wereld heeft.
De rol van de apotheker
Hoewel ons land zich nog niet klaar lijkt te maken voor een strenge aanpak zoals in het VK, zitten beleidsmakers ook hier niet stil. Zo maakte minister van Volksgezondheid Frank Vandenbroucke eind vorig jaar bekend alle smaakjes voor vapes te willen verbieden, behalve tabak, en mogen sigaretten sinds een aantal jaren enkel nog worden verkocht in een neutrale, 'saaie' verpakking.
Naast het onaantrekkelijk maken van tabaksproducten, wordt ook de mogelijke rol van de apotheker in het stopproces naar voren geschoven. Om apothekers hierin te ondersteunen, organiseert het Vlaams Apothekers Netwerk (VAN) tijdens de Maand van de Preventie (mei) de campagne: "Stoppen met roken? Samen naar een gezonde toekomst. Je apotheker helpt je graag op weg."
Het VAN beargumenteert dat het laagdrempelige contact en het vertrouwen dat patiënten hebben in hun apotheker, een belangrijke troef zijn. Stoppen met roken is zelden een lineair proces: herval en twijfel komen vaak voor. Door regelmatige contactmomenten bij het afhalen van medicatie kan de apotheker motiverende gesprekken voeren, het gebruik van nicotinevervangende therapieën correct toelichten en bijwerkingen bespreken. Ook kan de apotheker helpen bij het kiezen van de meest geschikte ondersteuning en hulpmiddelen, afgestemd op de patiënt en de eerdere stoppogingen. Die continue, toegankelijke begeleiding verlaagt de drempel om vragen te stellen en verhoogt de kans op een succesvolle, duurzame rookstop. Studies tonen bovendien dat rokers die advies krijgen van een apotheker vaker gemotiveerd zijn om te proberen te stoppen.
>> Op dinsdag 28 april organiseert het VAN een webinar om rookstopgesprekken op een gerichte en gestructureerde manier aan te gaan in de apotheek. Meer info op: vlaamsapothekersnetwerk.be
