Hervorming ziekenhuislandschap
Revalidatieziekenhuizen zijn Vlaamse prioriteit
Meerderheidspartijen Vooruit en N-VA legden gisteren tijdens een debat in de commissie Welzijn van het Vlaams parlement enigszins andere klemtonen inzake de hervorming van het ziekenhuislandschap.
Op 24 juni bereikte de Interministeriële Conferentie (IMC) Volksgezondheid een princiepsakkoord over de hervorming van het ziekenhuislandschap in België. Gebaseerd op de aanbevelingen van het expertenrapport uit december 2025 moet dat dit najaar leiden tot definitieve beslissingen. Tijdens een debat in de commissie Welzijn van het Vlaams parlement verklaarde Vlaams minister van Welzijn Caroline Gennez (Vooruit) de uitgangspunten van de IMC te onderschrijven zolang ze rekening houden met de twee kernprincipes die de Vlaamse lijn samenvatten: nabijheid van zorg waar mogelijk, concentratie waar nodig.
Afgelegen ziekenhuizen
Basiszorg moet voor Gennez zo dicht mogelijk bij de patiënt blijven, terwijl gespecialiseerde zorg sterker kan worden geconcentreerd om kwaliteit, expertise en personeelscapaciteit beter te garanderen. Dat houdt meteen in dat er geen sprake kan zijn van 'blinde sluiting' van ziekenhuizen. "Vooral bij kleinere en meer afgelegen ziekenhuizen heerst nochtans ongerustheid", stelde Sarah Smeyers (N-VA). "De kern van de hervorming mag niet zijn om ziekenhuizen zomaar te sluiten, maar om rationeel te bekijken welk ziekenhuis welk zorgaanbod mag behouden." Specialisatie moet volgens haar leiden tot efficiëntere zorg zonder daarbij echter toegankelijkheid, betaalbaarheid en kwaliteit uit het oog te verliezen.
Vanuit de wetenschap dat revalidatieziekenhuizen tot de Vlaamse bevoegdheden behoren, vroeg Gennez de IMC uitdrukkelijk om de plaats van die instellingen te vrijwaren. "In Vlaanderen zal het aanbod voor fysieke revalidatie worden uitgewerkt zonder onderscheid tussen Ziekenhuizen voor Intermediaire Zorg (ZIZ) en Vlaamse revalidatieziekenhuizen." Die laatsten blijven voor Gennez een essentiële pijler binnen het hervormde landschap. "Patiënten moeten kunnen rekenen op gelijkwaardige kwaliteit van zorg, ongeacht of ze zorg krijgen in een ZIZ of een revalidatieziekenhuis."
Sarah Smeyers vroeg de minister om de link met de eerstelijnszorg niet uit het oog te verliezen. Ze verwees onder meer naar een goede afstemming tussen ziekenhuizen en huisartsenwachtposten, zeker daar waar de spoedfunctie wordt afgebouwd of afgeschaft. Volgens Gennez biedt het IMC-voorstel voldoende ruimte om de ziekenhuisregio's af te stemmen op de Vlaamse regionale zorgzones. De hervorming moet net bijdragen aan een meer geïntegreerd zorgmodel waarin ziekenhuis, eerstelijnszorg en andere actoren complementair samenwerken.
VIPA-financiering
"Is er al een impactanalyse gemaakt, bijvoorbeeld op de VIPA-financiering?", wilde Sarah Smeyers nog weten. Ze vroeg de minister tevens bij de definitieve beslissing rekening te houden met ziekenhuizen die de voorbije jaren al innoveerden, fuseerden of belangrijke engagementen op zich namen. Het N-VA-parlementslid betreurde tevens dat psychiatrische ziekenhuizen buiten de hervorming vallen. "Een gemiste kans gezien de vele mogelijke verbindingen met de geestelijke gezondheidszorg en de bredere ambitie rond geïntegreerde zorg."
Tijdens het debat kwam een nuanceverschil tussen Vooruit en N-VA duidelijk naar voor. Vooruit legde de nadruk op het evenwicht tussen nabijheid en specialisatie en op de geruststelling dat revalidatieziekenhuizen volwaardig worden meegenomen. N-VA benadrukte dan weer de nood aan voorzichtigheid, goede communicatie, een impactanalyse, regionale zorgzones en aandacht voor de specifieke Vlaamse revalidatiecontext.